HÀ NỘI BỂ DÂU
*************************************************
TÌNH THƠ…
**********
Chị bảo
đứa nào tìm được lá Diêu Bông
Từ nay ta gọi là chồng!
Từ thuở ấy em cầm chiếc lá
đi đầu non cuối bể
Gió
quê vi vút gọi
Diêu bông hời...
Hỡi Diêu bông!
Hòang Cầm
{
Chàng trai để lại mái trường Bưởi soi
bóng đáy Tây hồ đầy những kỷ niệm thân yêu và kinh thành bốc cháy sau lưng, ra
đi kháng chiến. Hằn sâu trong ký ức lớp người thời ấy là những ngày cả nước rực
rỡ cờ sao thóat xiềng gông nô lệ nhục nhã và những hành động bạo ngược của bọn
xâm lăng hung tàn khiến người người trào sôi uất hận.
Tổ quốc vừa
rũ bùn đứng dậy thì họa xâm lăng trở lại. Đã tưởng thanh bình mà lại trao
quan vũ áo nhung! “Chí làm trai bọc ngòai da ngựa / Gieo Thái sơn nhẹ tựa
hồng mao”. Bao người trai trẻ xếp bút nghiên rời chốn thư phòng. Ngọc
Ẩn khóac lên mình bộ chiến y xung vào đội quân cảm tử băng mình tới
phương Nam xé xác quân tham tàn. Đơn vị nhỏ bé của anh sớm tan tác ở mặt trận
Nam Trung bộ trước thế giặc áp đảo.
Vết thương
trên mình chưa liền da, người chiến sỹ trẻ trở lại Thủ đô lúc ngọn lửa chiến
tranh lan rộng không thể kìm được nữa. Lời hịch truyền cứu nước: “Chúng ta
thà hy sinh tất cả chứ nhất định không chịu mất nước, nhất định không chịu làm
nô lệ” thôi thúc lòng người. Nhiều chàng thư sinh lại có mặt trong hàng ngũ
những chiến sỹ “Cảm tử cho Tổ quốc quyết sinh”, giành nhau với giặc từng
mái nhà góc phố, bảo vệ Thủ đô trong thế không cân sức. Một đêm tối trời, trong
căm căm rét lộc đầu năm, đoàn Vệ quốc quân âm thầm lặng lẽ rút khỏi Thủ
đô. Khi lội qua dòng sông Hồng buốt giá, người lính chiến đau lòng nghiến răng
ghì chặt dây súng trên vai, chợt nao nao lòng nhớ Kinh Kha với lời thề sông Dịch
:
Kiếm sắc chỉ
hang hùm
Cầu vồng bừng
khí uất
Dòng sông Dịch
tái tê
Tráng sỹ thề
không về…
Rứt áo ra đi
lúc 17 tuổi. Con đường trường chinh vạn dặm chông gai không thể chồn chân những
tráng sỹ thành Hòang Diệu nhưng lòng vẫn khôn nguôi hướng về một góc trời
bảng lảng ánh vàng trong những đêm thương nhớ bâng khuâng:
Con đường lên
Bưởi qua trường cũ
Xe điện dồn
toa chuyến cuối cùng
Phòng ai còn
sáng đèn… thấp thóang
Bóng giai
nhân mờ sau cánh song
Năm năm dỗ nhằng gai góc bàn chân trên các
chiến trường Trung Du, Việt Bắc, Đông Bắc… Rồi một ngày u ám, vì thương tích và
bệnh tật, anh không thể cùng “đoàn quân không mọc tóc” đi tiếp trên con
đường tây tiến!
Ai hiểu được
nỗi đau của người chiến sỹ tình nguyện hiến thân giữa đường bỗng phải rời đội
ngũ:
Lênh đênh đời
lính chiến
Biết bao chuyện
buồn vui
Và cũng nhiều
đêm trắng
Thao thức nhớ
chơi vơi
Có những phút chao lòng chàng trai trẻ u ẩn nỗi
quan hòai. “Rừng sâu lục lọi ba lô… tìm một chút gì Hà Nội” ?
Kỷ niệm xưa lưu giữ trong lòng nhưng tháng năm
dầu dãi phong sương kỷ vật nào giữ được?!
Châu Sơn, Nho Quan – phố thị cửa rừng.
Chiều mờ gió hút. Sông Hòang Long sóng xanh man mác hiu hắt buồn. Lữ khách dừng
chân quán vắng đợi chuyến đò ngang. Bát nước chè xanh xua đi nỗi nhọc, ấm lòng
người lữ thứ. Cô hàng bé nhỏ thơ ngây. Khách nhìn đắm đuối. Ánh mắt trẻ hững hờ
theo đám mây trôi. Một cánh chim chiều ngơ ngẩn tìm chốn dừng chân. Trong bóng
tịch dương lòng xao xuyến vấn vương hồn thu thảo.
Nàng chớm tuổi
13, phận út chịu mồ côi mẹ lúc lên 10! Cha nàng là nhà văn nổi tiếng làm sao
trách được gà trống không thể nuôi con. Hai người anh lớn theo nối nghề cha,
người anh thứ ba đành phải giã từ đồng đội đảm trách phận sự người cha trước
hai đứa em niên thiếu. Hai chàng trai trẻ Hà thành nhận ra nhau từng là đồng
môn, giờ đồng cảnh ngộ, tình cờ gặp nhau, mau chóng kết giao thành đôi tri kỷ.
Chỉ biết họ
là trai kinh đô
Ra đi từ độ
khởi sao cờ
Áo xanh dàu
dãi sờn vai lính
Trong nghèo
xơ xác vẫn thương nhau
Quán trọ đơn
sơ mái tranh lọt nắng, phên vách gió lùa nhưng vẫn đầy nhà tiếng hát, lời thơ,
tiếng cười trong trẻo. Bốn anh em thân mỏng vai gầy, đỡ nhau qua ngày. Đôi lúc
thắt ngặt, mắt có thể đói vàng nhưng mộng vẫn treo vàng trước mắt.
Biết Bích Thủy
sáng dạ tươi xinh chăm chỉ, đa cảm giống cha và đa sầu vì sớm chịu nỗi đau mất
mẹ, mau thân với người anh nho nhã văn nhân. Ngọc Ẩn nhận chân giáo làng dạy chữ
cho đám trẻ bơ vơ thất học. Thù lao cho thầy không tính theo tháng mà tính theo
mùa vụ nhà nông hoặc những chuyến ngược xuôi chạy chợ thất thường của dân tản
cư tứ xứ. Lương bổng có thể là mấy tờ bạc mỏng, là lưng lửng những túi thóc, gạo,
ngô, khoai… Bích Thủy ngòai giờ đi học vừa trông quán nước vừa lo chuyện nhà.
Bé lớn khôn trước tuổi, lại thêm nết truyền văn chương từ bố và đặc biệt có giọng
ngâm thơ truyền cảm. Bé tần tảo, đảm đang mọi việc cửa nhà. Nhà văn lâu lâu đáo
về cho một lời khen:
- Con này tuy
bé mà đảm trách được cả việc của người chị, người mẹ trong nhà!
Trước sự im lặng
của mọi người, bé càng thấy trách nhiệm của mình với cha anh lớn nhiều hơn thế.
Thời gian qua
mau. Bé lớn vượt lên. Các anh già đi. Chừng hai mươi mấy mùa xuân thôi… mà
thấy hình như tóc bạc rồi !
Cảnh quan
không đổi mà lòng người chuyển động :
Đỉnh non Cối
mờ sương buổi sớm
Dòng Hòang
Long xanh ngắt chiều chiều
Mây ngàn vơ vẩn
liêu xiêu gió
Ràu trăng nội
cỏ ánh vàng rung
Đôi lúc lòng
vơ vẩn bâng khuâng:
Từ hôm rời
tay súng
Tôi về trọ
nơi này
Ngập đường
hoa trẩu trắng
Chập chờn
bóng nhỏ bay …
Thiếu thốn và
bệnh tật là cặp lữ khách đồng hành không rời nhau được. Con ma rừng sốt rét
không trừ một ai, vô tình ngay cả với bé em tội nghiệp! Hai tấm chăn bông mỏng
của cả nhà dồn lại phủ trên mình mà bé vẫn rung lên, hai hàm răng va đập vào
nhau bật lên những âm thanh khô khốc não nùng. Anh giáo thương em, chòang ôm chặt
cái bọc chăn cố giữ cho người bé khỏi rung lên lung lay cái giường ọp ẹp. Hai
anh em cùng nhau chống lại cơn sốt rét.
Cơn rét chưa
dứt, cơn nóng trong người tỏa ra như lò phát nhiệt. Tóc em ướt đầm trên trán.
Áo chăn xô lệch. Ngọc Ẩn chăm cho em như những lúc em chăm sóc các anh.
Trận sốt qua
đi, cả hai anh em đều thấy mình kiệt sức. Bé nhìn anh, cảm như người anh trôi nổi
bồng bềnh:
- Anh ơi, đừng
đi! Hãy ở lại đây. Em cần có anh lúc này và mãi mãi!
Bé giơ tay
níu lại. Lòng Ngọc Ẩn trào lên tình âu yếm yêu thương. Anh cúi xuống. Đôi mắt
ai mơ màng thăm thẳm như dòng sông sâu?
Bàn tay em ghì chặt kéo anh gần lại. Hai khuôn mặt sát nhau nóng bừng lên hơi
thở nồng nàn. Không cưỡng nổi sự ngập ngừng e ngại, hai đôi môi chạm sát vào
nhau… để rồi xa nhau mãi!
Gặp nhau mới
mười ba
Thương nhau
em mười bốn
Vành vạnh
trăng rằm
Em chớm tuổi
mười lăm
Thì chia ly !
Ôi cuộc chia
ly kỳ lạ
Không ai tiễn
đưa ai
Không một lời
từ giã!
California–Sanfrancisco, một buổi đầu
ngày, người tiếp tân khách sạn lịch sự báo tin:
- Trong đoàn
các vị có bà mang qúy danh Bích Thủy con của cố nhà văn Lê Văn? Có một vị khách
đến từ phương xa xin được gặp vào lúc 15 giờ chiều nay. Vị khách cố tình giấu
tên dường như muốn đem lại một sự bất ngờ!
Lần đầu tiên
theo một tour du lịch thăm Hợp chúng quốc Hoa Kỳ, Đoàn lại đang chuẩn bị
cuộc xuất hành theo lịch trình nên chúng tôi đầy bỡ ngỡ và nghi ngại. Dùng dằng
nửa ở nửa đi, cuối cùng vì là chỗ thân tình bà kéo tôi cùng nán lại.
Một người đàn
ông đứng tuổi, dáng nhỏ nhắn văn nhân, nhanh nhẹn bước vào. Chỉ một phút bất chợt
ngỡ ngàng, như đôi chim lạc nhận ra nhau, hai đôi cánh xải rộng sà vào nhau mừng
vui nức nở. Tôi nhặt lên bó hoa hồng tươi rực rỡ chưa kịp trao tay đứng làm chứng
nhân trước cuộc trùng phùng cảm động và chợt nhớ chuyện mối tình già của cụ
Phan Khôi:… Tình cờ đất khách gặp nhau / Đôi cái đầu đều bạc / Nếu chẳng
quen lung đố nhìn ra được…
Cuộc gặp gỡ
có cả câu cười tiếng nấc mà an tòan nhưng tôi thật lúng túng không biết làm sao
để hai người hòan tòan tự do đây. Giá như ở bên nhà thì đơn giản quá nhưng ở
đây xứ xa, người lạ, ngôn ngữ bất đồng, bước ra khỏi cửa là bị cuốn ngay mất
hút vào dòng người miệt mài cuồn cuộn như sóng đại dương kia. May thay vẫn người
tiếp tân lịch thiệp gỡ rối cho tôi.
Cuộc du lịch
ngắn ngày đã được nửa lộ trình. Quãng đường còn lại bà khách đặc biệt như người
mộng du khiến nhiều người trong đoàn phải lưu tâm tới. Tôi không là thân thích
ruột rà nhưng hai gia đình là chỗ thâm giao từ khi chúng tôi còn thơ ấu, tôi vẫn
coi bà như chị của mình. Thật may mắn, một chuyến đi cho tôi biết nhiều điều,
biết sự lạ của người ta và biết thêm điều u ẩn thâm sâu của những người thân sơ
hàng ngày vẫn sống bên mình…
Hơn nửa thế kỷ,
gần hết một đời người, nhiều cái qua đi coi như đã vùi sâu trong bóng đen đặc nặng
nề của thời gian, nhiều cái mới ào ạt dồn dập xô tới tưởng không chịu nổi. Vậy
mà chuyện này không theo về quá khứ. Nỗi đau xưa còn nguyên đây.
- Sáng hôm
sau tỉnh dậy, cơn sốt bỏ đi lúc nào? Tưởng mình là con chim nhỏ được bay lên từ
một giấc mơ đẹp lắm. Ngòai kia nắng tươi quá, trời cao quá và mây xanh quá. Em
muốn chạy ra giữa cánh đồng trơ gốc rạ hét vang lên. Nhưng khi thấy anh Hai
mang cho bát cháo, em bừng tỉnh: Sao không phải là anh?! Phải cố nuốt hết bát
cháo để anh Hai khỏi bận tâm mặc dù nơi cổ như tắc nghẹn. Anh Hai vẫn lặng lẽ với
các em đầy tình yêu thương và trách nhiệm. Trong sung sướng mà em sợ hãi! Bao
nhiêu ngày không dám hỏi. Chỉ một lần em ướm lòng người anh kế vẫn có mộng làm
thi sỹ về anh, được câu trả lời trong nỗi nhớ: “Người như anh ấy không ai giữ nổi”!
Ngay cả với tình yêu đầu đời của một con bé thơ ngây? Lúc ấy với em, ngày ngày
anh là người gần gũi thân thiết nhất, đêm đêm anh là người trong mộng. Gần quá
mà xa quá, lẫn thực lẫn hư. Nhận tình yêu anh trao, em bàng hòang chưa biết thực
hay mơ lại lo mình không giữ nổi! Với đứa con gái nhỏ đơn côi luôn sống trong
mơ ước đợi chờ thì tình yêu chợt đến chợt đi gây ra cơn choáng hụt hẫng đến ghê
người:
Mây vờn trên
đỉnh núi
Mây ơi bay về
đâu?
Gió lùa qua
vách nứa
Anh của em về
đây!
Mây hững hờ
không nói
Gió hôn em rồi
đi
Chỉ mình em ở
lại
Anh đi đâu
không về?
Bây giờ nghĩ lại những ngày ấy em vẫn còn thấy
sợ!
- Rung cảm
trước một người đẹp, với anh đấy không phải lần đầu. Nhưng tình cảm tự nhiên thấm
dần từ vô thức tới ý thức để tin rằng hai trái tim có thể hòa chung một nhịp
đón nhận niềm vui nhân tình, sẻ chia nỗi đau thế sự thì cho đến nay vẫn chỉ có
em là một dầu anh đã mòn gót đường đời và còn một khoảng ngắn nữa thôi là tới
nơi cùng trời cuối đất! Cuộc đời là thế. Anh không trách ai. Có thể chúng mình
sinh ra lạc ánh sao trời!
Lúc anh bước
ra, bạn đang ngồi đọc sách. Anh giật mình không biết lúc bạn về! Bạn ngồi đấy,
lẳng lặng mải mê. Linh cảm nhắc anh một sự khác thường! Em vẫn thiếp đi trong
giấc ngủ say. Anh không dám tự nhiên chăm sóc em như trước nữa. Hai thằng con
trai chìm đắm trong suy nghĩ của mình nhưng thực ra đầu óc để đi đâu. Dầu trời
đã khuya mà không ai muốn nghỉ. Cuối cùng bạn lên tiếng trước:
- Này ông...
Tôi hỏi… ông yêu con bé thật không?
Vào thời nay
câu trả lời thật dễ. Nhưng thời ấy sao không dám nói thật lòng mình ra nhỉ? Hai
đứa là bạn tâm giao. Với thầy anh kính như cha. Với các em anh rất yêu qúy và
cùng sẻ chia trách nhiệm. Mặt anh nóng bừng lên, cảm như mình có lỗi, không thể
nói ra một lời. Sự im lặng trong day dứt nặng nề lắm. Mãi tới lúc tiếng gà gáy
lên thảng thốt. Bạn kết thúc bằng những lời chắc gọn:
- Tôi không
trách gì ông. Nhưng tôi còn trách nhiệm với em tôi dù rằng tôi rất thông cảm với
ông. Tôi nêu hai điều kiện tùy ông lựa chọn: Nếu như ông thật sự thương yêu nó
thì ngay từ bây giờ tôi giao hai đứa lại cho ông. Ông phải lo cho chúng được
như tôi! Sớm mai tôi sẽ lên đường. Vì chúng nó mà tôi giữa đường đứt gánh! Bằng
không thì ngay lúc này ông phải ra đi để sáng ra con bé không chứng kiến cảnh
chia ly! Chúng ta như cánh chim trời. Nhưng nếu ông nghĩ tới cái tình bấy lâu
nay thì tôi yêu cầu ông đừng ở quanh quẩn đâu đây để con bé không biết ông ở
nơi góc bể chân trời nào nữa! Ông vừa là người lính vừa là người thơ. Tình yêu
của người lính đơn sơ mà quyết liệt và tình yêu của người thơ bất kể nông sâu
mà nó dầm dề dai dẳng lắm. Ai lỡ vướng vào khó thóat! Tôi vẫn tin ông là người
bạn tốt. Mong ông hiểu lòng tôi!
Trên đời này
đã ai gặp tình huống bất ngờ trớ trêu như vậy?! Tôi được vội vã giao khóan một
tình yêu chớm nở đồng thời phải bảo lãnh cho các em đang tuổi ăn không biết no
mà lo chưa tới với một tương lai mơ hồ trong khi hiện tại của tôi chợp chờn mỏng
manh như cánh bướm!. Danh dự và trách nhiệm không cho phép tôi liều lĩnh để
phương hại tới thân phận hai đứa trẻ. Tôi chỉ là một anh giáo thời vụ bất đắc
dĩ nghèo và yếu đuối, lo một thân mình chưa nổi! Bạn là người mạnh mẽ cả về
tinh thần và thể chất, tháo vát trong việc mưu sinh. Tình cảm bột phát của tôi
dù sao cũng làm mất niềm tin của bạn. Trong tâm trạng hoang mang, vừa cảm thấy
mình có lỗi vừa tự ái, tôi lẳng lặng mang ba lô, khóac lên mình chiếc áo tơi
lao ra ngòai trời lúc còn mờ tối đang mưa phùn gió bấc! Đường trơn lép nhép,
chân không dép lội trong bùn, tôi đi thẳng ra bến sông theo đò về chợ Đầm Đa.
Ngồi trong con thuyền chao đảo theo nhịp chèo đưa đẩy, mặt sông mờ hơi sương,
gió lay phần phật run người. Tôi chạnh lòng nhớ lời thơ của người bạn thân ứng
vận vào mình:
Tôi chỉ là
anh giáo nghèo xơ xác
Mũ lá gồi
rách nát không tiền thay
Ngọn gió
khuya thấm lạnh tấm vai gầy
Trời buốt giá
lội bùn chân không dép…
Em, em còn
xanh mái tóc
Em còn hồng
đôi môi
Còn một nụ cười
hoa nở
Có sớm không
em ngày gặp gỡ?!
Như kẻ vô hồn, tôi nhập vào đoàn người đi lên
Lạc Thủy. Tới đất Hòa Bình trong đói rét và cõi lòng u ẩn tái tê, tôi không làm
chủ được thể xác của mình. Người ta vực tôi lên một nhà sàn, sưởi ấm và hồi sức
cho tôi.
Khi hồi tỉnh
lại, thấy lòng trống rỗng. Không còn em! Tôi biết làm gì? Bây giờ tôi mới nhận
ra sự hiện hữu của em đã là nguồn sống của đời tôi! Khoảng trống ấy càng lớn ra
mênh mông quá! Tình yêu trong tôi bấy lâu nay bị chính tôi tự dồn nén lại và
bây giờ nó bật dậy, đạp tung ra. Tim tôi nhức nhói vỡ òa. Nỗi nhớ em cồn cào
cháy bỏng. Tôi yêu em! Tình yêu ấy có chi là tội lỗi? Tại sao tôi để mất em? Có
lúc tôi đã khăn gói định ngược đường về lại chốn xưa. Nhưng chân tôi nặng nề
không nhấc nổi. Một thằng người khác trong tôi cản lại bước chân tơi! Nó là ai? Cho đến nay tôi
vẫn chưa nhận diện ra chính nó. Nó dấu mặt nhưng nó cứ thì thầm. Ma quái!
Tôi sống
trong dằn vặt, nhớ thương, day dứt, người tọp đi, thẫn thờ. Đến lúc ấy tôi mới
hiểu thế nào là ốm tương tư và cơn đau ấy đeo bám dai dẳng vật vờ theo tôi mãi.
Bấy giờ người ta ngỡ tôi bị ma ám! Chủ nhà tối tối thắp hương, đốt lửa huơ
quanh chỗ tôi nằm, miệng rì rầm như phù thủy đuổi âm binh rồi bỗng dưng bật dậy
ném tàn lửa ra sân, trợn mắt hét ầm lên làm người tôi sởn lên những gai ốc. Họ
đuổi đi con ma rừng nhập vào tôi!
Tình cờ gặp mấy
người từ mạn ngược tìm đường xuôi Trung. Cũng là khách tha hương trên đường
thiên lý. Miền Trung lúc ấy là vùng kháng chiến tự do không bóng giặc. Trước
tôi đất trời mênh mông, đường đi vô định. Xứ thùy dương ngợp bóng dừa xanh hấp
dẫn hơn vùng núi rừng ma thiêng nước độc tôi đã từng qua. Khách lãng du lữ thứ
đường trường dễ hòa nhập với nhau.
Tôi dừng lại ở
Thanh, dễ tìm được nơi dạy học qua ngày. Sự vất vả về vật chất chẳng là chi
nhưng lòng tôi luôn chơi vơi chống chếnh. Nét mến thương của riêng em trên đời
này chưa ai có được! Tôi ước ao, tơ tưởng, đợi chờ…
Ngày hòa
bình, tôi bổ ngay về Hà Nội trong tâm trạng phập phồng hy vọng. Ba năm rồi! Tôi
tin em không thể quên tôi. Nhưng Hà Nội lúc này chộn rộn nhốn nháo, người mừng
kẻ sợ, người tứ xứ đổ về, người thành phố kéo nhau bỏ đi, niềm vui xen lẫn nỗi
buồn. Chưa tìm thấy em. Gặp một số người quen biết cũ, người vồn vã, kẻ hững hờ.
Có người phao lên lúc gian khổ khó khăn tôi đào ngũ về hậu phương ẩn náu, bây
giờ ló mặt ra nhận chiến công! Tôi cảm thấy bị xúc phạm, chán nản, không muốn lặn
lội tìm em nữa. Tôi nhụt chí, xuôi lòng, cùng gia đình theo đoàn người di cư vội
vã. Coi như một dịp đi xa tới nơi mình chưa từng biết! Thêm hai năm nữa, cả em
và tôi vẫn còn đủ sức đợi chờ. Đất nước
yên bình thống nhất chắc những sự đố kỵ tầm thường sẽ nhạt mờ đi. Chiến tranh
chỉ là sự cố nhất thời, rồi mọi người phải tìm sự yên ổn trong an cư lạc nghiệp.
Tôi sẽ về với em cùng sống những ngày thanh thản. Nào ngờ khi con tàu quay mũi
rời bến cảng Hải Phòng lao ra biển cả thì đời tôi từ đó lênh đênh chưa bến đậu!
Vào Sài Gòn
tình cờ tôi lại gặp thầy! Nhà văn cũng muốn làm một chuyến lãng du cuối đời hồi
nhớ thời trai trẻ. Nhưng thế sự đổi thay nhiều qúa, bắt nhịp theo nó không dễ
chút nào! Thầy sống bất đắc chí, lạc lõng cô đơn, vất vả lắm. Tôi tự thấy trách
nhiệm của mình thay bạn và em nhưng đỡ thầy chẳng được bao nhiêu. Thầy không biết
chuyện tình cảm của chúng tôi. Lúc lâm bệnh, thầy nói cảm động lắm:
- Nhìn anh
tôi nhớ mấy đứa quá! Sao anh không lấy vợ đi? Giá như con bé ở đây tôi gả nó
cho anh! Nó mà õng ẹo, tôi cho mấy roi quắn đít là phải chịu thôi!
Thầy mất, tôi lo hậu sự. Bầy mèo được thầy
nâng niu ấp ủ và cho hưởng khói phù dung như người bạn thủy chung gắn bó với thầy
cứ quẩn quanh cùng tôi ở lại nơi thầy nằm cho tới khi đắp thành nấm đất, chúng
gào lên như bầy con mất
mẹ thật là thảm thiết rồi tan đàn tản lẫn vào đám mộ rậm rì những cỏ.
- Sinh thời
thầy sống phóng khoáng, bao dung độ lượng, nhiều văn hữu lớp sau coi thầy như
người anh cả! Ngày nước nhà thống nhất, em vào tìm được mộ phần và thay áo cho
thầy. Biết chuyện anh tận tình tận nghĩa với thầy em cũng nhớ thương và xót xa
nghĩ kiếp này ta chỉ được gần nhau đến
thế thôi! Mãi lâu sau, một ngày anh Hai tới thăm và trao cho em tờ giấy ố:
“Tình cờ anh thấy nó giữa quyển vở nằm sâu trong một ngăn bàn. Dù vô tình hay cố
ý cũng là dành cho em. Anh giữ lại vì lúc ấy em còn thơ dại quá! Khi em đi lấy
chồng, anh lại không muốn em bị phân tâm! Bây giờ để châu về Hợp phố! Tình yêu
là sự mời gọi vô thức của con tim nhưng vợ chồng là duyên số. Đừng buồn đừng
trách ai!”.
Tờ thơ ấy
trong số những kỷ vật sẽ cùng em ra đi lúc từ biệt cõi đời này. Còn những lời
thơ đã hóa vào tim óc em rồi:
Ngọc phơi
mình trên núi
Mây phủ sương
mù che
Bao năm chờ
tháng đợi
Một bàn tay
vuốt ve…
Trận mưa rào
xối xả
Thành muôn
dòng nước tuôn
Ngọc theo
dòng suối chảy
Chìm dưới
lòng sông sâu…
Một ngày cô
bé nọ
Bơi trong
dòng nước xanh
Như Bích Câu
kỳ ngộ
Gặp ngọc sáng
long lanh…
Bé vui vì có
ngọc
Ngọc xanh
càng biếc xanh
Ngày cùng
chung bàn học
Đêm cùng
chung gối chăn…
Ngọc phơi
trên đỉnh núi
Hay chìm đáy
sông sâu
Không tay người
thương mến
Ai biết là ngọc
đâu!
Bích Thủy và
Ngọc Ẩn. Duyên kỳ ngộ mấy khi thành!
- Ngựa phi nước
đại cũng thua thời gian dù nó chỉ lững lờ trôi! Nghề dạy học mới đầu tưởng là tạm
bợ nhưng rồi thành nghiệp của đời mình. Song thân tôi qua đời. Vào tuổi “chi
thiên mệnh” tôi hiểu ra sự chờ đợi đã thành vô vọng và đến lúc cần phải làm
gì. Tôi lập gia thất với một đồng nghiệp chênh nhau gần “nhị thập niên”!
Được vài năm thì đất nước nhập về một mối! Tôi vừa mừng vừa tủi, mặc cảm là người
bỏ cuộc trước những người đắc thắng! Bỏ đi thì lòng vấn vương mà ở lại khác chi
phận “hàng thần lơ láo”! Tôi ngậm ngùi cùng vợ con ào theo người ta leo
lên con tàu di tản! Gia đình tôi thuộc lớp người sớm được định cư trên đất Hoa
Kỳ, cuộc sống mau ổn định. Bây giờ các con đã đủ sức tự lập nhưng vợ tôi không
may vắn số! Tôi lại độc thân và sống trong hòai niệm.
Ngày chúng tôi kết thúc chuyến du lịch
trở về nhà, ông ra tiễn tận sân bay, tặng tập thơ Lại mục hương quan
của ông, bùi ngúi nói lời chia tay:
- Nỗi đau lớn
nhất của một đời người là phải sống tha hương. Ông Vũ Bằng nói đúng: “Con
tim của người khách tương tư cố lý cũng đau ốm y như là gỗ mục”! Hòan thành
tập thơ Việt Nam mến yêu tôi sẽ mang về quê làm quà dâng mẹ, như
tấm lòng thành tạ tội của một đứa con bỏ xứ đi xa!
Ông bắt tay
tôi và nắm chặt tay bà, muốn nói mà nghẹn ngào, đôi mắt hoe hoe đứng nhìn chúng
tôi lên xe ra đường băng bịn rịn lưu luyến lắm.
Tập thơ khá
dày, bìa in đẹp cảnh bãi ngô ven sông Hồng dằng dặc trong mờ mờ sương khói.
Thay lời đề tặng cho tôi là mấy dòng thơ hò hẹn:
Bến cũ thuyền
xưa ta sẽ đậu về
Vùi cốt tủy
trong phù sa đất mẹ
Gửi hồn vào
nơi ngọn cỏ lá cây
Và dòng sông
xưa sóng nước vơi đầy
Và lời đề tặng cho bà như lời thệ ước :
Ta sẽ về xứ sở
của yêu thương
Cả cay đắng
giận hờn từ nơi ấy
Nơi không chọn
để hòai thai sinh hạ
Một tình yêu
mới mãi chẳng vuơng tròn…
Tới mấy chục
bài, chia làm hai phần Cố hương viết thời còn trong nước và Ly
hương viết thời xa xứ. Có một bài đề Tặng vợ hiền ca ngợi ngừời vợ đảm đang tần tảo như Tú Xương khen vợ “quanh
năm buôn bán ở ven sông” và một bài đề Nhớ hiền thê xót thay tình
phu-phụ sớm đoạn trường, cũng tình nghĩa như Nguyễn Khuyến khóc bạn “nước
mây tan tác ngậm ngùi lòng ta” vậy! Còn khá nhiều bài với tựa đề hoặc lời
chua ẩn ý mơ hồ chỉ người trong cuộc mới hiểu ra xuất xứ: Tặng B.T, Đợi,
Nhớ mùa hoa trẩu, Một chiều gió bấc, Ô kiều, Mặt trời
nhỏ nhoi, Tiếng đàn đứt dây, Cuộc chia ly kỳ lạ, Giọng
ngâm trầm trong gió đông khuya… Dường như nó động đến nỗi niềm riêng sâu xa
lắm mà bà chị tôi mỗi khi đọc lên cứ trào ra nước mắt.
Bà bước vào ngưỡng tuổi cổ lai hy,
ông tròm trèm bát thập. Cháu nội ngoại của ông bà liệu có biết chăng mối
tình xưa vẫn âm ỷ cháy khi các cháu thơ ngồi lọt thỏm trong lòng hoặc âu yếm
trong vòng tay của những người tôn kính?!
Ai biết mối tình nặng sâu đến thế?
Chuyện đời nói lời nôm na. Chuyện mình nói trên mảnh giấy. Nét chữ vuông thành
sắc cạnh. Thư hay là thơ?
- Ôi cuộc chia ly kỳ lạ / Em đâu biết anh
buồn đến thế / Vì lúc đó em còn là cô bé / Chỉ biết yêu thương chỉ biết đợi chờ
/ Tha thiết tình người và rất mê thơ / Em đâu biết cuộc đời cay nghiệt thế / Mấy
mươi năm sau ngồi nghe anh kể / Em đã khóc nhiều rất xót thương anh.
- Nếu một ngày kia em không gọi điện /
Không nhắn tin, không một dòng thư / Nếu một ngày kia em không về nữa / Để mây
trời, đường sắt cũng bơ vơ / Nếu một
ngày kia em ngại ngần mệt mỏi / Quên tên anh, quên nơi chốn đợi chờ / Nếu một ngày kia thế gian không ai biết /
Chuyện Ngưu lang Chức nữ với Cầu Ô / Nếu
một ngày đưa em về Chiêm quốc / Chẳng Ô Kiều chỉ ảm đạm mưa ngâu / Thì nối mạng
qua tầng xanh bát ngát / Đừng bao giờ để nghẽn sóng lòng nhau / Và một ngày… lục
tìm kho lưu trữ / Biết chuyện mình rô bốt cũng ngẩn ngơ !
Bởi nỗi đau của mối tình đầu giữa chàng
trai tráng sỹ thời nào với bóng ai thuở huy hòang thiếu nữ đã khắc
vào bia đá : - Tưởng
im ngàn năm tiếng đá / Thở dài gió bấc cũng thôi / Chợt tỉnh lối xưa cỏ biếc /
Mái tranh Vô Hốt bồi hồi / Nhớ chi đắng đót lòng nhau / Cơn sốt giường chiều
vụng dại / Hoang ảo ngày xanh đốt mãi / Gạn chưng bỏng buốt nhân tình.
- Anh ra đi âm thầm im lặng / Bỏ mình em
bé nhỏ bơ vơ / Thời gian ngưng trôi vai em trĩu nặng / Nỗi nhớ nhung và sự đợi
chờ / Ngày em đi… chân bước hững hờ / Tim đau nhói nhớ… thời xa vắng / Phút nhận
ra anh tim em rộn rã / Băng giá tan đi trào dậy tình thương / Em bỗng sợ những
ngày đơn độc / Lại bơ vơ giữa nẻo đường đời / Để tơ tằm giăng mắc khắp nơi / Đời
nghiệt ngã hay tình yêu vốn thế / Một tinh cầu nào… ta sẽ hẹn nhau?
Tất cả rồi sẽ ra đi…
Chỉ còn thơ với tình yêu ở lại!
Tặng chị GIÁNG VÂN

No comments:
Post a Comment